Airbus-dan yeni U145 pilotsuz helikopteri: Həm hərbi, həm də mülki missiyalar üçün pilotsuz həll

post-img

Bizi Telegram-da da izləyə bilərsiniz:@xqazeti

"Airbus Helicopters" şirkəti pilotsuz uçuş aparatları (PUA) bazarındakı mövqeyini gücləndirmək məqsədilə özünün məşhur "H145" platforması əsasında hazırladığı yeni "U145" adlı nəhəng pilotsuz helikopterini ictimaiyyətə təqdim edib

Almaniyada keçirilən "ILA Berlin Air Show" aviasalonu ərəfəsində nümayiş olunan bu aparat, şirkətin çoxillik helikopter təcrübəsini qabaqcıl avtonom uçuş sistemləri ilə birləşdirmək istiqamətindəki ən son addımıdır. "Airbus" rəsmilərinin sözlərinə görə, təhlükəsizlik pilotunun iştirakı ilə ilk sınaq uçuşu 2026-cı ilin sonunadək reallaşacaq, platformanın tam istismara verilməsi isə növbəti onilliyin əvvəlinə planlaşdırılır.

Digər dronlardan fərqli olaraq, "U145" dünyada hərbi və mülki sahədə 1800-dən çox nüsxəsi istismar edilən və ümumilikdə 8,5 milyon saatdan çox uçuş müddəti olan "H145" helikopterinin gövdəsi üzərində qurulub. Yeni pilotsuz aparatın maksimal uçuş çəkisi təxminən 3800 kiloqram təşkil edir. Layihə çərçivəsində helikopterin ənənəvi pilot kabinası tamamilə ləğv edilərək süni intellekt alqoritmləri, avtonom idarəetmə sistemləri və xüsusi sensorlar şəbəkəsi ilə əvəzlənib. Loqistika əməliyyatlarının səmərəliliyini artırmaq üçün cihazın burun hissəsinə inteqrasiya olunmuş yük qapısı, qatlanan yükləmə masası və gücləndirilmiş döşəmə əlavə edilib.

"Airbus Helicopters"in baş direktoru Matye Luvo bildirib ki, "U145" modeli yoxlanılmış helikopter gövdəsi ilə kiçik dronlara xas avtonom idarəetmə çevikliyini özündə birləşdirir. Aparat "missiyadan asılı olmayan" universal struktura malikdir; yəni minimal struktur dəyişikliyi ilə həm mülki, həm də hərbi sahədə eyni dərəcədə effektiv istifadə oluna bilər. Onun potensial xidmət sahələrinə yanğınsöndürmə, kəşfiyyat, axtarış-xilasetmə və təbii fəlakətlərin fəsadlarının aradan qaldırılması daxildir.

Bundan əlavə, "U145" döyüş şəraitində daha kiçik hava sistemlərini havaya buraxmaq qabiliyyətinə malik "ana dron" funksiyasını da yerinə yetirə biləcək. Şirkət artıq raket istehsalçısı "MBDA" ilə birgə Avropanın gələcək müdafiə proqramları üçün taktiki zərbə texnologiyaları üzərində işləyir. Aparat, həmçinin avtonom sistemlərin ənənəvi qırıcı və helikopterlərlə birgə fəaliyyət göstərdiyi "pilotlu-pilotsuz komanda qarşılıqlı əlaqəsi" konsepsiyasına tam uyğundur.

Ekspertlərin fikrincə, artıq beynəlxalq sertifikatları olan bir helikopter platformasından istifadə edilməsi "U145" modelinə rəqibləri qarşısında böyük üstünlük qazandırır. Mövcud təchizat zənciri və texniki xidmət şəbəkəsi sayəsində cihazın istehsal müddəti əhəmiyyətli dərəcədə qısalacaq və lisenziyalaşdırma riskləri minimuma enəcək. İki ədəd rəqəmsal idarəetməli (FADEC) "Safran Arriel 2E" mühərriki ilə təchiz edilən helikopter, öz sinfində ən aşağı akustik səs səviyyəsini qorumaqla yanaşı, atmosferə buraxılan karbon tullantılarının miqdarını da ciddi şəkildə azaldır.

Hazırladı:

Arzu ƏLİYEVA
XQ

Dünya